شنبه 24 آذر 1397 - 7 ربيع الثاني 1440 - 2018 دسامبر 15 - ساعت 0:55
Delicious facebook RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 96848
تاریخ انتشار : 4 مرداد 1394 16:19
تعداد بازدید : 534

آشنایی با کتاب بقیع الغرقد فی دراسة شاملة

کتاب «بقیع الغرقد فی دراسة شاملة»، تالیف حجت الاسلام والمسلمین محمد امین پورامینی به زبان عربی در موضوع قبرستان بقیع و مدینه منوره می باشد. این اثر یکی از منابع پژوهشی مهمی است که در این باره به رشته تحریر درآمده است که اطلاعات مهمی درباره تاریخ و جغرافیای مدینه و قبرستان بقیع به دست می دهد.

4673.jpg

کتاب «بقیع الغرقد فی دراسة شاملة»، تالیف حجت الاسلام والمسلمین محمد امین پورامینی به زبان عربی در موضوع قبرستان بقیع و مدینه منوره می باشد. این اثر یکی از منابع پژوهشی مهمی است که در این باره به رشته تحریر درآمده است که اطلاعات مهمی درباره تاریخ و جغرافیای مدینه و قبرستان بقیع به دست می دهد.

فهرست مندرجات:

1 - ساختار کتاب 2 - گزارش محتوا 3 - وضعیت کتاب 4 - پانویس 5 - منبع

ساختار کتاب

کتاب؛ شامل مقدمه، ده بخش و بخش فهرست ها می باشد. مطالب کتاب حول محور بقیع می باشد که در این جهت مولف در شیوه تدوین کتاب خویش هر آنچه را که به بقیع مربوط می شده است را در اثر خویش جای داده است.

گزارش محتوا

1. مقدمه کتاب به شرح بقیع و شانیت او می پردازد و در این باره و به احادیث و آیات فراوانی تمسک شده است.

2. مبحث اول بقیع، با نام «البقیع و الاطلاقات المختلفة» به بحث لغوی کلمه بقیع می پردازد. این که در اصل نام بقیع نام درختی در مدینه بوده است، به نام بقیع الغرقد و از کتب لغت بسیاری در این مورد، معانی مختلفی بیان شده است. مطلب بعدی در مورد اطلاقات بقیع می باشد [1] که کلمه بقیع بر موارد زیادی اطلاق می شده است، در زمان های صدر اسلام همانند؛ بقیع الخیل (که بازاری در مدینه بوده است)، بقیع الزبیر (محله ای در بقیع می باشد)، بقیع الخبخبة (که نام درختی است)، بقیع الغراب، بقیع المصلی (مکانی که در اعیاد مردم برای برگزاری نماز عید در آن جا جمع می شدند)، بقیع بطحان (نام مکانی در مدینه است)، بقیع الخضمات، بقیع الغرقد (مکان مورد بحث).

3. مبحث دوم کتاب، «جنة البقیع او بقیع الغرقد» نام دارد. در این بخش از لحاظ اصطلاحی مکان بقیع را مورد بحث قرار داده که مکانی برای محل دفن اجساد مسلمانان در عصر رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلّم می باشد. در این بخش یه مطالبی؛ همانند اولین بدنی که در بقیع دفن شد، شرافت بقیع، اهتمام مسلمین به زیارت بقیع، توصیف بقیع در قرن ششم،... می پردازد. مولف در کتاب خود بخش های کتاب را بر اساس منابع حدیثی و تاریخی دسته اول مستند کرده است؛ همانند این که در گزارش فضیلت و شرافت بقیع این گونه بیان می دارد که «روی الشیخ جعفر بن محمد بن قولویه باسناده عن ابی حجر الاسلمی عن رسول الله صلی الله علیه و آله وسلّم : ... و من مات فی احد الحرمین مکة او مدینه... «هر کس در مکه یا مدینه وفات کند، مورد حساب ملائکه قرار نمی گیرد و ثواب مهاجر در راه خدا نصیب او می شود و فردای قیامت در شمار اصحاب بدر محسوب می شود».

4. بخش سوم کتاب، با نام «النبی صلی الله علیه و آله وسلّم و البقیع» می باشد که در این بخش مولف به حدیثی از پیامبر صلی الله علیه و آله وسلّم اشاره می کند که وقتی ایشان برای زیارت اهل بقیع مشرف شدند، برای آنها دعا و طلب استغفار می کردند و دست های خود را در این هنگام به آسمان بلند می کردند. در مباحث بعدی این بخش به مطالبی در مورد زیارت پیامبر صلی الله علیه و آله وسلّم هر پنجشنبه از بقیع، حضور پیامبر صلی الله علیه و آله وسلّم در شب ، جایگاه پیامبر صلی الله علیه و آله وسلّم در بقیع، حضور ایشان در ماه شعبان در بقیع، سجده کردن پیامبر صلی الله علیه و آله وسلّم در بقیع، نماز پیامبر صلی الله علیه و آله وسلّم در بقیع، خواندن نماز باران در بقیع، دعا در بقیع،... می پردازد. در پایان این بخش مبحث با نام گفتار پیامبر صلی الله علیه و آله وسلّم در بقیع می پردازد.

5. بخش بعدی کتاب، «العترة و البقیع» نام دارد. در اولین مبحث این بخش به امام علی علیه السّلام و بقیع پرداخته شده است. مباحثی همانند: تفسیر باء البسلمة بالبقیع، خبر الشمس ( رد الشمس )، غضب علی علیه السّلام (بعد از دفن حضرت زهرا سلام الله علیهم)، ... بحث بعدی «فاطمة الزهراء سلام الله علیهم و البقیع» می باشد. که به موضع نماز حضرت در بقیع و گریه ایشان، بیت الاحزان می پردازد. امام حسین علیه السّلام و بقیع مبحث بعدی این بخش می باشد. امام باقر علیه السّلام و بقیع، امام صادق علیه السّلام ، امام کاظم علیه السّلام ، امام رضا علیه السّلام از مباحث بعدی است.

6. بخش بعدی «الصحابه و البقیع» نام گرفته است. در این بخش به مطالبی درباره سلمان فارسی ، ابوبکر ، عمر بن خطاب ، عبیدالله بن عمر و البقیع،... می پردازد. هشت تن از صحابه در این بخش و پیوند و کارهایی که در مورد بقیع انجام داده اند، ذکر شده است.

7. بخش بعدی کتاب «مشاهد مشاهیر البقیع» می باشد که به قبور مقدسی که در بقیع مدفون شده، اشاره کرده است. اولین دسته مورد بحث ائمه شیعه مدفون در بقیع می باشند. پس از آن عباس بن عبدالمطلب ، فاطمه بنت اسد ، دختران پیامبر صلی الله علیه و آله وسلّم ، همسران پیامبر صلی الله علیه و آله و سلّم ، عمه ها،... می باشد.

8. بخش بعدی مورد بحث «ائمه البقیع» نام دارد. بحث اول این بخش امام حسن مجتبی علیه السّلام و زندگی نامه مختصر ایشان می باشد. امام بعدی مورد بحث امام زین العابدین علیه السّلام می باشد که به زندگی ایشان پرداخته شده است. امام باقر علیه السّلام و امام صادق علیه السّلام می باشد.در مبحث ملاحظات این بخش به مساله اینکه آیا حضرت زهرا علیه السّلام در بقیع مدفون است یا خیر پرداخته شده است و این که در مورد محل دفن ایشان سه قول می باشد: بقیع، روضه، خانه حضرت سخن به میان آمده است.مبحث بعدی این بخش محل دفن حضرت علی علیه السّلام در بقیع ، و همچنین سر امام حسین علیه السّلام در این محل مطرح والبته رد شده است. همچنین در این بخش به فضیلت زیارت ائمه بقیع اشاره شده است. آداب زیارت ، کیفیت زیارت از بحث های بعدی این بخش می باشد.

9. در بخش بعدی با نام «بعض المدفونین فی البقیع» به اسامی اشخاصی؛ همانند: ابراهیم ابن رسول الله ، ابراهیم الکورانی، ابراهیم بن موسی، ابن البارزی، ابن النجیح،... می پردازد. این بخش به نام 123 نفر اشاره شده است.

10. بخش بعدی «ماذا فی البقیع» به بازارها، حمام، خانه امام علی علیه السّلام ، ... و هر آنچه که در این مکان وجود داشته، پرداخته است. [2]

11. بخش «احداث البقیع»، به وقایع و ایامی که در بقیع اتفاق افتاده است، پرداخته اند؛ همانند: نزول آیه در بقیع، یوم بقیع، مقتل حارث بن زید ،... [3]

12. بخش «البقیع فی الشعر العربی» در جمع آوری اشعاری در مورد این سرزمین پایان بخش این کتاب می باشد. [4]

وضعیت کتاب

بخش فهرست های کتاب؛ شامل: فهرست آیات ، احادیث ، اشعار ، اسماء معصومین ، اعلام ، اقوام و ملل، طوائف ، قابیل ، فهرست اماکن، فهرست ایام، مصادر و محتویات کتاب می باشد. مولف برای بهتر مفهوم بودن مطالب، کتاب خود را به همراه عکس هایی از بقیع و جای جای آن آورده است.

پانویس

1. ↑ بقیع الغرقد فى دراسة شاملة، شیخ محمد امین امینی، ص15.

2. ↑ بقیع الغرقد فى دراسة شاملة، شیخ محمد امین امینی، ص286.

3. ↑ بقیع الغرقد فى دراسة شاملة، شیخ محمد امین امینی، ص301.

4. ↑ بقیع الغرقد فى دراسة شاملة، شیخ محمد امین امینی، ص319.

منبع: نرم افزار جغرافیای جهان اسلام، مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی (نور). (بامختصر اصلاحات).


نظر شما



نمایش غیر عمومی
تصویر امنیتی :